Tarihte Bugün
Tarihî Olay 30
Protestan Reformu sebeplerinden, Martin Luther'in 95 Tezli Katolik Kilise Eleştirisi.
Amerikan Bağımsızlık Savaşı: Büyük Britanya Hükûmeti, Boston limanını kapattı.
Margaret ve Kate Fox adlı iki kız kardeş, ruhlar dünyasıyla ilişki kurduklarını iddia ederek, ilk profesyonel medyumlar oldu.
İspanyol Donanması, Şili'nin Valparaíso limanını bombaladı.
Paris'te, 1789 Fransız Devrimi'nin 100. yıl dönümü için, Gustave Eiffel tarafından yapılan Eiffel Kulesi açıldı.
Avusturya-Macaristan İmparatorluğu Başkonsolosu Emile Jelinek'in, Daimler'e ısmarladığı dört silindirli araç, sahibine teslim edildi. Jelinek, yeni aracına kızı "Mercedes"in adını verdi.
RMS Titanic'in yapımına başlandı.
ABD, Virgin Adaları'nın bir bölümünü, Danimarka'dan 25 milyon Amerikan doları karşılığında satın aldı.
Yaz saati uygulaması, ABD'de ilk kez uygulanmaya başlandı.
İkinci İnönü Muharebesi'nde, Türk Ordusunun karşı taarruzu başladı.
Hinterkaifeck cinayetleri
Lozan Antlaşması: Londra'da toplanan İtilaf Devletleri temsilcileri, Türkiye'nin 8 Mart'taki notasına cevap vererek, Lozan'da kesintiye uğrayan görüşmeleri sürdürmeye çağırdılar.
Şeyh Said İsyanı'nın olduğu bölgede, Divan-ı Harb'in verdiği idam cezalarının, onay gerektirmeden yerine getirilmesi hakkındaki kanun kabul edildi.
İzmir, Torbalı'da meydan gelen 7,0 büyüklüğündeki depremde 50 kişi öldü.
Nikaragua'nın başkenti Managua'daki depremde 2000 kişi öldü.
Nürnberg Saldırısı
Brezilya'da askerî darbe yaşandı.
ABD, Vietnam'a 3500 deniz piyadesi göndererek sıcak savaşa girdi.
Birinci Milliyetçi Cephe Hükümeti (39. Hükûmet), Süleyman Demirel Başkanlığında kuruldu.
Malta'daki son İngiliz Birlikleri de Ada'dan çekildi.
Türkiye'de 12 Eylül 1980 Darbesi'ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): Genelkurmay Başkanı Orgeneral Kenan Evren, Millî Savunma Bakanı Ahmet İhsan Birincioğlu'na yeni cumhurbaşkanının bir an önce seçilmesi gerektiğini söyledi. Van Cezaevi'nden 58 kişi daha kaçtı. İstanbul'da bombalı pankart indirmeye çalışan 2 polis paramparça oldu. 10 şehirde toplam 11 kişi öldürüldü.
WWE'nin ve dünyanın en prestijli güreş etkinliği olan Wrestlemania'nın birincisi yapıldı.
Dokuzuncu İstanbul Film Festivali programında yer alan Yusuf Kurçenli'nin Karartma Geceleri filmi, Denetim Kurulu tarafından yasaklandı.
Makemake (cüce gezegen), Michael E. Brown liderliğindeki bir ekip tarafından keşfedildi.
İtalyan sanatçı Pippa Bacca, Kocaeli'nin Gebze ilçesi Tavşanlı köyü yakınlarındaki ormanlık alanda ölü bulundu. Zanlı Murat K., Bacca'yı öldürdüğü iddiasıyla tutuklandı.
How I Met Your Mother‘ın son bölümü Last Forever-2 yayınladı.
Türkiye'de elektrik sistemi çöktü. 79 il genelinde 10 saate kadar uzanan kesintiler yaşandı.
Cumhuriyet Başsavcısı Mehmet Selim Kiraz, DHKP-C örgüt üyeleri tarafından öldürüldü.
2019 Türkiye yerel seçimleri yapıldı. 1994 yılından beri İstanbul ve Ankara'yı idare eden RP-FP-AK Parti geleneği ilk defa bu kentlerde il belediyelerini kaybetti. Muhalefet partilerinin CHP çatısı altında yaptığı ittifak sonucu İstanbul ve Ankara haricindeki diğer pek çok büyükşehir ve il belediyeleri de AK Parti'nin elinden çıktı.
2024 Türkiye yerel seçimleri yapıldı. Seçim sonucunda 2002'den bu yana her seçimde birinci olan AK Parti ilk kez ikinci sıraya düşerken, 46 yıl aradan sonra CHP ilk defa birinci oldu.
Doğum 84
Constantius Chlorus, Roma İmparatoru (ö. 306)
IV. Pius, Papa (ö. 1565)
Guru Angad, on Sih gurusundan ikincisi (ö. 1552)
II. Henri, 31 Mart 1547'den ölümüne kadar Fransa Kralı (ö. 1559)
Aşikaga Yoşiteru, Japon Hükümdar (ö. 1565)
René Descartes, Fransız filozof ve matematikçi (ö. 1650)
XIV. Benedictus, Papa (ö. 1758)
V. Frederik, Danimarka-Norveç ve Schleswig-Holstein dükü (ö. 1766)
Franz Joseph Haydn, Avusturyalı besteci (ö. 1809)
Coenraad Jacob Temminck, Hollandalı aristokrat, zoolog, ornitolog ve küratör (ö. 1858)
Nikolay Vasilyeviç Gogol, Rus yazar (ö. 1852)
Robert Wilhelm Bunsen, Alman kimyacı ve mucit (ö. 1899)
Arthur Griffith, İrlandalı yazar ve politikacı (ö. 1922)
Aleksandra Kollontay, Sovyet devrimci yazar ve diplomat (ö. 1952)
Siniçiro Tomonaga, Japon fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1979)
Octavio Paz, Meksikalı diplomat, yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 1998)
Shoichi Yokoi, Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri çavuşu Japon asker (ö. 1997)
Tommy Bolt, Amerikalı golfçü (ö. 2008)
Ted Post, Amerikalı Tv ve film yönetmeni (ö. 2013)
Zeyyat Selimoğlu, Türk yazar ve çevirmen (ö. 2000)
Richard Kiley, Amerikalı oyuncu (ö. 1999)
John Robert Fowles, İngiliz roman ve deneme yazarı (ö. 2005)
William Daniels, Amerikalı oyuncu, seslendirme sanatçısı ve görüntü yönetmeni
Vladimir İlyuşin, Rus test pilotu (ö. 2010)
André Fanton, Fransız siyasetçi (ö. 2025)
Beklan Algan, Türk oyuncu, yazar ve yönetmen (ö. 2010)
Carlo Rubbia, 1984 Nobel Fizik Ödülünü, Simon van der Meer ile paylaşan İtalyan parçacık fizikçisi ve mucit
Shirley Mae Jones, Amerikalı aktris ve şarkıcı
Richard Chamberlain, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı (ö. 2025)
Herb Alpert, Amerikan trompet sanatçısı
Marge Piercy, Amerikalı şair, yazar ve aktivist
Sid Ahmed Gazeli, Cezayirli siyasetçi ve iş adamı (ö. 2025)
Claude Allègre, Fransız politikacı ve coğrafi kimyager (ö. 2025)
Ahmet Ayık, Türk güreşçi
Karl-Heinz Schnellinger, Alman futbolcu (ö. 2024)
Sheila Dikshit, Hint siyasetçi (ö. 2019)
Zviad Gamsahurdia, Gürcü muhalif, devlet adamı ve yazar (ö. 1993)
Israel Horovitz, Amerikalı yazar (ö. 2020)
Volker Schlöndorff, Alman film yapımcısı
Brian Ackland-Snow, İngiliz film ve sanat yönetmeni (ö. 2013)
Christopher Walken, Amerikalı oyuncu ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
Mick Ralphs, İngiliz müzisyen (ö. 2025)
Engin Alan, Türk asker ve siyasetçi
Edwin Earl Catmull, Amerikalı bilgisayar bilimci
Eliyahu M. Goldratt, İsrailli iş insanı (ö. 2011)
Sinan Bengier, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu
Rhea Perlman, Amerikalı oyuncu ve yazar
Al Gore, Amerikalı politikacı ve Nobel Barış Ödülü sahibi
Anna Finocchiaro, İtalyan siyasetçi ve bakan
Angus Young, İskoç asıllı Avustralyalı müzisyen ve AC/DC'nin gitaristi
Howard Gordon, Amerikalı televizyon yazarı ve yapımcısı
Olli Rehn, Fin politikacı
Oleksandr Turçinov, Ukraynalı siyasetçi ve senarist
William McNamara, Amerikalı oyuncu ve hayvan hakları aktivisti
César Sampaio, Brezilyalı millî futbolcu
Alenka Bratušek, Slovenya Başbakanı olmuş bir liberal Sloven siyasetçi
Aylin Kotil, Türk eğitimci ve siyasetçi
Ewan McGregor, İskoç aktör
Craig McCracken, Amerikalı animatör, çizgi dizi senaristi ve resimli taslak sanatçısı
Martin Atkinson, İngiliz FIFA kokartlı Premier League futbol hakemi
Facundo Arana, Arjantinli oyuncu
Alejandro Amenábar, İspanyol yönetmen
Evan Clark Williams, Amerikalı bilgisayar programcısı ve internet girişimcisi
Stefan Olsdal, İsveçli müzisyen
Stephen Clemence, İngiliz futbolcu ve teknik direktör
Jérôme Rothen, Fransız futbolcu
Maaya Sakamoto, Japon seslendirme sanatçısı, oyuncu ve şarkıcı
Matias Concha, İsveçli millî futbolcu
Kate Micucci, Amerikalı oyuncu, komedyen, şarkıcı, söz yazarı ve sanatçı
Ambroise Michel, Fransız oyuncu ve komedyen
Tal Ben Haim, İsrailli eski futbolcu
Paşhan Yılmazel, Türk oyuncu
Ashleigh Ball, Kanadalı seslendirme sanatçısı ve müzisyen
Jack Antonoff, Amerikalı şarkıcı, müzisyen, söz yazarı ve yapımcı
Alberto Rodríguez, Perulu futbolcu
Hugo Ayala, Meksikalı futbolcu
Nordin Amrabat, Faslı futbolcu
Georg Listing, Alman müzisyen ve Tokio Hotel'in bas gitaristi
Lyra McKee, Kuzey İrlandalı gazeteci (ö. 2019)
Rodney Sneijder, Hollandalı futbolcu
Liza Koshy, Amerikalı YouTuber, oyuncu, televizyon sunucusu ve komedyen
Japhet Tanganga, İngiliz futbolcu
Brooke Scullion, İrlandalı şarkıcıdır
Onuralp Bitim, Türk millî basketbolcu
Vefat 88
I. İvan, Moskova Büyük Prensi (d. 1288)
Metropolit Jonah, 1448'den 1461'e Kiev ve Tüm Rusya Metropoliti idi (d. 1390)
I. François, 1515 ile 1547 yılları arasında hüküm süren Fransa Kralı (d. 1494)
III. Felipe, İspanya, Portekiz, (II. Felipe adıyla) Napoli, Sicilya, Sardinya kralı ve Milano dükü (d. 1578)
John Donne, İngiliz şair (d. 1572)
Anne Hyde, York Dükü James'in (daha sonra Kral II. James) ilk karısı olarak York ve Albany Düşesi (d. 1637)
Isaac Newton, İngiliz matematikçi ve fizikçi (d. 1643)
Frederick, Galler Prensi, İngiliz tahtının varisi (d. 1707)
Marco Foscarini, Venedik Cumhuriyeti'nin 117'nci dükü (d. 1696)
John Constable, İngiliz ressam (d. 1776)
John C. Calhoun, Amerikalı devlet adamı (d. 1782)
Charlotte Brontë, İngiliz romancı (Jane Eyre adlı yapıtıyla ünlü) (d. 1816)
Allan Kardec, Fransız yazar ve Deneysel Spiritüalizmin kurucusu (d. 1804)
Thomas Cooke, Kanadalı Katolik rahip ve misyoner (d. 1792)
Eleanor Marx, Marksist yazar ve politik eylemci (d. 1855)
Léo Taxil, Fransız gazeteci ve yazar (d. 1854)
Jean Moréas, Yunan asıllı Fransız şair (d. 1856)
Emil Adolf von Behring, Alman hekim ve Nobel Tıp veya Fizyoloji Ödülü sahibi (d. 1854)
Pavel Milyukov, Rus tarihçi ve liberal politikacı (d. 1859)
Hans Fischer, Alman kimyager (d. 1881)
Anne Frank, Yahudi yazar (yazdığı günlüklerle ünlü, Yahudi Soykırımının simge isimlerinden) (d. 1929)
Semyon Timoşenko, Sovyet komutan (d. 1895)
Munis Faik Ozansoy, Türk şair ve yazar (d. 1911)
Paul Strand, Amerikalı fotoğraf sanatçısı (d. 1890)
Jesse Owens, Amerikalı atlet (d. 1913)
Enid Bagnold, İngiliz yazar (d. 1889)
Brandon Lee, Çin kökenli Amerikalı aktör (d. 1965)
Selena, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı (d. 1971)
Clifford Shull, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1915)
Jules Dassin, Amerikalı sinema yönetmeni (d. 1911)
Pippa Bacca, İtalyan sanatçı ve aktivist (d. 1974)
Raúl Alfonsín, Arjantinli avukat ve siyasetçi (d. 1927)
Aydın Babaoğlu, Türk sinema oyuncusu (d. 1953)
Atilla Konuk, Türk siyasetçi ve sporcu (d. 1923)
Alp Can, Türk gazeteci (d. 1961)
Ana Novac, Rumen yazar (d. 1929)
Dale R. Corson, Amerikalı fizikçi ve akademisyen (d. 1914)
Yaşar Güner, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1943)
Mehmet Selim Kiraz, Türk savcı (d. 1969)
Denise Robertson, İngiliz program sunucusu (d. 1932)
Imre Kertész, Macar yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1929)
Ronnie Corbett, İskoçyalı oyuncu ve komedyen (d. 1930)
Georges Cottier, İsviçreli kardinal (d. 1922)
Hans-Dietrich Genscher, Alman politikacı (d. 1927)
Zaha Hadid, İngiliz mimar (d. 1950)
Gilbert Baker, Amerikalı LGBT hakları aktivisti ve bayrak tasarımcısı (d. 1951)
William Thaddeus Coleman, Jr., Amerikalı avukat ve siyasetçi (d. 1920)
Halit Akçatepe, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1938)
Radley Metzger, Amerikalı pornografik film yapımcısı (d. 1929)
Mike Hall, Britanyalı bisiklet yarışçısı ve organizatörü (d. 1981)
Roland W. Schmitt, Amerikalı iş uzmanı fizikçi (d. 1923)
Mükerrem Kemertaş, Türk ses sanatçısı (d. 1938)
Luigi De Filippo, İtalyan oyuncu, tiyatro yönetmeni ve oyun yazarı (d. 1930)
Margarita Carrera, Guatemalalı yazar, akademisyen ve filozof (d. 1929)
Frank Aendenboom, Belçikalı oyuncu (d. 1941)
Cesare Dujany, İtalyan siyasetçi (d. 1920)
Peter Coleman, Avustralyalı yazar, gazeteci ve siyasetçi (d. 1928)
Nipsey Hussle, Amerikalı Hip-Hop sanatçısı (d. 1985)
Eva Moser, Avusturyalı satranç oyuncusu (d. 1982)
Yves Préfontaine, Québec doğumlu Kanadalı şair ve yazar (d. 1937)
Hedi Türki, Tunuslu sanatçı ve eğitimci (d. 1922)
Ralph S. Greco, Amerikalı cerrah ve heykeltıraş (d. 1942)
Viktar Daşkeviç, Beyaz Rus aktör (d. 1945)
Mark Azbel, Sovyet-İsrailli fizikçi (d. 1932)
Jim Bailey, Avustralyalı orta mesafe koşucusu (d. 1929)
Peter J. N. Sinclair, İngiliz ekonomist ve profesör (d. 1946)
Cristina, Amerikalı şarkıcı (d. 1959)
Michael Wakelam, Britanyalı moleküler biyolog, profesör (d. 1955)
Pape Diouf, Senegalli eski gazeteci ve spor yöneticisi (d. 1951)
Rafael Gómez Nieto, İspanyol asker (d. 1921)
James Stuart Gordon, Strathblane Baronu Gordon, İskoç iş insanı, siyasetçi ve yönetici (d. 1936)
Andrew Jack, İngiliz dublaj sanatçısı, eğitimci ve aktör (d. 1944)
Abdülhalim Haddam, Suriyeli siyasetçi (d. 1932)
Eva Krížiková, Slovak aktris (d. 1934)
Vincent Marzello, Amerikalı aktör (d. 1951)
Gita Ramjee, Ugandalı-Güney Afrikalı bilim insanı ve araştırmacı hekim (d. 1956)
Wallace Roney, Amerikalı caz trompetçisi (d. 1960)
Kiyoshi Sasabe, Japon film yönetmeni (d. 1958)
Julie Bennett, Amerikalı aktris ve seslendirme sanatçısı (d. 1932)
Carlos Pedro Zilli, Brezilya doğumlu Gine-Bissauan Roma Katolik Kilise'sinin piskoposu (d. 1954)
Jadwiga Wysoczanská, Çek opera sanatçısı (d. 1927)
Cleve Hall, Amerikalı özel efekt sanatçısı, makyöz ve aktör (d. 1959)
Kemal Ganzuri, Mısırlı bir politikacı (d. 1933)
Anzor Erkomaishvili, Gürcü şarkıcı, besteci, halk müziği araştırmacısı ve siyasetçi (d. 1940)
Georgi Atanasov, Bulgar siyasetçi (d. 1933)
Rıdvan Bolatlı, Türk eski millî futbolcudur (d. 1928)
Patty Maloney, Amerikalı sinema oyuncusu (d. 1936)
Volkan Konak, Türk halk müziği sanatçısı (d. 1967)
Özel Gün 4
d
t
g
Azerbaycanlıların Soykırımı Günü